Muslim Flow در حال آزمایش است و به‌زودی در Google Play منتشر می‌شود. دریافت

صلح، جنگ، جهاد و خشونت

جزیه چیست و آیا غیرمسلمانان شهروند درجه دوم هستند؟

پاسخ کوتاه

جزیه مالیاتی بود که مردان بزرگ‌سال غیرمسلمان تحت حکومت مسلمانان به جای خدمت نظامی و زکات می‌پرداختند، در ازای حمایت و آزادی دینی. مجازاتی برای ایمان نبود و برای فقیران، زنان، کودکان و روحانیان بخشوده می‌شد.

پاسخ کامل‌تر

شهروندان مسلمان زکات می‌پرداختند و در ارتش هم خدمت می‌کردند. غیرمسلمانان از هر دو معاف بودند و به جای آن مالیاتی ناچیز می‌پرداختند، و در بسیاری از دوره‌ها کمتر از آنچه مسلمانان می‌پرداختند. هنگامی که حکومتی نمی‌توانست از آن‌ها محافظت کند، مانند زمانی که ارتش مسلمانان پیش از بیزانسی‌ها از حمص عقب نشست، جزیه بازگردانده شد.

این نظام قرن‌هاست در بیشتر جاها به کار نمی‌رود. امروز علمای مسلمان عموماً بر این‌اند که همهٔ شهروندان یک دولت مدرن شهروندانی برابر با وظایف یکسان هستند و جزیه وقتی همه به یک اندازه مالیات می‌دهند و در ارتش خدمت می‌کنند جایی ندارد. تاریخ نمونه‌هایی از تبعیض هم ثبت کرده است و قاعدهٔ قرآن رفتار عادلانه با مردم است.

از قرآن

قَٰتِلُوا۟ ٱلَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِٱللَّهِ وَلَا بِٱلْيَوْمِ ٱلْءَاخِرِ وَلَا يُحَرِّمُونَ مَا حَرَّمَ ٱللَّهُ وَرَسُولُهُۥ وَلَا يَدِينُونَ دِينَ ٱلْحَقِّ مِنَ ٱلَّذِينَ أُوتُوا۟ ٱلْكِتَٰبَ حَتَّىٰ يُعْطُوا۟ ٱلْجِزْيَةَ عَن يَدٍۢ وَهُمْ صَٰغِرُونَ ﴿٢٩﴾

با كسانى از اهل كتاب كه به خدا و روز قيامت ايمان نمى‌آورند و چيزهايى را كه خدا و پيامبرش حرام كرده است بر خود حرام نمى‌كنند و دين حق را نمى‌پذيرند جنگ كنيد، تا آنگاه كه به دست خود در عين مذلت جزيه بدهند.

لَّا يَنْهَىٰكُمُ ٱللَّهُ عَنِ ٱلَّذِينَ لَمْ يُقَٰتِلُوكُمْ فِى ٱلدِّينِ وَلَمْ يُخْرِجُوكُم مِّن دِيَٰرِكُمْ أَن تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوٓا۟ إِلَيْهِمْ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلْمُقْسِطِينَ ﴿٨﴾

خدا شما را از نيكى‌كردن و عدالت‌ورزيدن با آنان كه با شما در دين نجنگيده‌اند و از سرزمينتان بيرون نرانده‌اند، باز نمى‌دارد. خدا كسانى را كه به عدالت رفتار مى‌كنند دوست دارد.

منبع‌ها

احادیث و روایت‌هایی که پشت این پاسخ هستند. شماره را باز کنید تا آن را در sunnah.com بخوانید.

  • The return of the jizya at Homs: Abu Yusuf, Kitab al-Kharaj.
لطفاً توجه کنید

این پاسخ از فهم رایج اهل سنت پیروی می‌کند و آموزش عمومی است، نه فتوا. جایی که مسلمانان اختلاف نظر دارند، پاسخ آن را می‌گوید. پرسش خودتان را دارید؟ برای ما بنویسید.

WhatsApp