Amani, vita, jihadi na vurugu
Jizya ilikuwa kodi iliyolipwa na wanaume wazima wasio Waislamu chini ya utawala wa Kiislamu badala ya utumishi wa kijeshi na zaka, kwa kubadilishana na ulinzi na uhuru wa dini. Haikuwa adhabu kwa imani, na ilisamehewa kwa maskini, wanawake, watoto na makasisi.
Raia Waislamu walilipa zaka na pia walitumikia jeshini. Wasio Waislamu walisamehewa vyote viwili na wakalipa kodi ndogo badala yake, na katika vipindi vingi ilikuwa chini ya kile Waislamu walicholipa. Wakati dola iliposhindwa kuwalinda, kama jeshi la Kiislamu lilipoondoka Homs mbele ya Wabyzantini, jizya ilirudishwa.
Mfumo huo haujatumika katika sehemu nyingi kwa karne nyingi. Leo, wanazuoni Waislamu kwa ujumla wanashikilia kwamba raia wote wa dola ya kisasa ni raia sawa wenye wajibu sawa, na kwamba jizya haina nafasi wakati kila mtu anatozwa kodi sawa na kutumikia jeshini. Historia inarekodi visa vya ubaguzi, na kanuni ya Qur'ani ni kuwatendea watu kwa haki.
قَٰتِلُوا۟ ٱلَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِٱللَّهِ وَلَا بِٱلْيَوْمِ ٱلْءَاخِرِ وَلَا يُحَرِّمُونَ مَا حَرَّمَ ٱللَّهُ وَرَسُولُهُۥ وَلَا يَدِينُونَ دِينَ ٱلْحَقِّ مِنَ ٱلَّذِينَ أُوتُوا۟ ٱلْكِتَٰبَ حَتَّىٰ يُعْطُوا۟ ٱلْجِزْيَةَ عَن يَدٍۢ وَهُمْ صَٰغِرُونَ ﴿٢٩﴾
Piganeni na wasio muamini Mwenyezi Mungu wala Siku ya Mwisho, wala hawaharimishi alivyo harimisha Mwenyezi Mungu na Mtume, wala hawashiki Dini ya Haki, miongoni mwa walio pewa Kitabu, mpaka watoe kodi kwa khiari yao, hali wamet'ii.
لَّا يَنْهَىٰكُمُ ٱللَّهُ عَنِ ٱلَّذِينَ لَمْ يُقَٰتِلُوكُمْ فِى ٱلدِّينِ وَلَمْ يُخْرِجُوكُم مِّن دِيَٰرِكُمْ أَن تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوٓا۟ إِلَيْهِمْ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلْمُقْسِطِينَ ﴿٨﴾
Mwenyezi Mungu hakukatazini kuwafanyia wema na uadilifu wale ambao hawakukupigeni vita, wala hawakukutoeni makwenu. Hakika Mwenyezi Mungu huwapenda wafanyao uadilifu.
Hadithi na simulizi zilizo nyuma ya jibu hili. Fungua nambari ili kuisoma kwenye sunnah.com.
Jibu hili linafuata uelewa wa kawaida wa Ahlus-Sunna na ni mafunzo ya jumla, si fatwa. Pale Waislamu wanapotofautiana, jibu linasema hivyo. Una swali lako mwenyewe? Tuandikie.
