ٱقْرَأْ بِٱسْمِ رَبِّكَ ٱلَّذِى خَلَقَ ﴿١﴾
Soma kwa jina la Mola wako Mlezi aliye umba,
Sayansi, akili na shaka
Je, Uislamu unapingana na sayansi?
Jibu fupi
Uislamu unahimiza kusoma maumbile na unayachukulia kama njia ya kumjua Mungu. Qur'ani inawahimiza watu kutafakari na kuchunguza, na wanazuoni Waislamu walichangia sana katika hisabati, tiba, elimu ya nyota na optiki wakati Ulaya ilikuwa katika Zama zake za Kati.
Jibu kamili zaidi
Neno la kwanza la Qur'ani lililofunuliwa lilikuwa 'Soma', Qur'ani inauliza 'je, wanaojua ni sawa na wasiojua?', na Mtume ﷺ alisema kwamba yeyote anayechukua njia ya kutafuta elimu, Mungu humrahisishia njia ya kwenda Peponi. Kati ya karne ya 8 na 13, wanazuoni kama Ibn al-Haytham (optiki), al-Khwarizmi (aljebra), Ibn Sina (tiba) na al-Biruni walisonga mbele sayansi katika ulimwengu wa Kiislamu.
Waislamu hawaoni mgongano wa msingi kati ya ufunuo na kusoma ulimwengu, kwa kuwa vyote vinatoka kwa Muumba yule yule. Pale nadharia za kisayansi zinapoonekana kupingana na kile Qur'ani inachosema, Waislamu kwa kawaida hufikia hitimisho kwamba aidha nadharia au tafsiri haijakamilika. Maswali kuhusu mageuzi ya viumbe na umri wa ulimwengu yanajadiliwa miongoni mwa Waislamu, kama maswali mengine kwenye ukurasa huu yanavyoonyesha.
Kutoka Qur'ani
أَمَّنْ هُوَ قَٰنِتٌ ءَانَآءَ ٱلَّيْلِ سَاجِدًۭا وَقَآئِمًۭا يَحْذَرُ ٱلْءَاخِرَةَ وَيَرْجُوا۟ رَحْمَةَ رَبِّهِۦ ۗ قُلْ هَلْ يَسْتَوِى ٱلَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَٱلَّذِينَ لَا يَعْلَمُونَ ۗ إِنَّمَا يَتَذَكَّرُ أُو۟لُوا۟ ٱلْأَلْبَٰبِ ﴿٩﴾
Je! Afanyae ibada nyakati za usiku kwa kusujudu na kusimama akitahadhari na Akhera, na akitaraji rehema za Mola wake Mlezi... Sema: Ati watakuwa sawa wale wanao jua na wale wasio jua? Hakika wanao kumbuka ni watu wenye akili.
إِنَّ فِى خَلْقِ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضِ وَٱخْتِلَٰفِ ٱلَّيْلِ وَٱلنَّهَارِ لَءَايَٰتٍۢ لِّأُو۟لِى ٱلْأَلْبَٰبِ ﴿١٩٠﴾ ٱلَّذِينَ يَذْكُرُونَ ٱللَّهَ قِيَٰمًۭا وَقُعُودًۭا وَعَلَىٰ جُنُوبِهِمْ وَيَتَفَكَّرُونَ فِى خَلْقِ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضِ رَبَّنَا مَا خَلَقْتَ هَٰذَا بَٰطِلًۭا سُبْحَٰنَكَ فَقِنَا عَذَابَ ٱلنَّارِ ﴿١٩١﴾
Hakika katika kuumbwa mbingu na ardhi na kukhitalifiana usiku na mchana ziko Ishara kwa wenye akili, Ambao humkumbuka Mwenyezi Mungu wakiwa wima na wakikaa kitako na wakilala, na hufikiri kuumbwa mbingu na ardhi, wakisema: Mola wetu Mlezi! Hukuviumba hivi bure. Subhanaka, Umetakasika! Basi tukinge na adhabu ya Moto.
Vyanzo
Hadithi na simulizi zilizo nyuma ya jibu hili. Fungua nambari ili kuisoma kwenye sunnah.com.
- Sahih Muslim 2699 Sahihi, imekubaliwa na wanazuoni wa hadithi
Tafadhali zingatia
Jibu hili linafuata uelewa wa kawaida wa Ahlus-Sunna na ni mafunzo ya jumla, si fatwa. Pale Waislamu wanapotofautiana, jibu linasema hivyo. Una swali lako mwenyewe? Tuandikie.