Zaman lafiya, yaƙi, jihadi da tashin hankali
Jihadi yana nufin ƙoƙari ko gwagwarmaya. Ya ƙunshi kowane ƙoƙari na alheri: yaƙi da munanan halayen mutum, ƙoƙarin yin gaskiya, aiki tuƙuru don ciyar da iyali, faɗin gaskiya ga azzalumi kuma, a matsayin makoma ta ƙarshe, kare mutane da makamai bisa tsauraran ƙa'idoji.
Yawancin amfani da kalmar a Alƙur'ani da hadisi game da gwagwarmaya ce a rayuwa ta yau da kullum: don ilimi, haƙuri da kyawawan halaye. Annabi ﷺ ya kira mafi kyawun jihadi 'kalmar gaskiya a gaban mai mulki azzalumi', kuma ya siffanta wanda yake yaƙar kansa saboda Allah da mayaƙi na gaskiya. Wata ruwaya da ake maimaitawa sosai game da 'jihadi mafi girma' a kan kai tana da sarƙa mai rauni, amma ma'anarta tana samun goyon bayan rubuce-rubuce ingantattu da yawa.
Gwagwarmayar makamai (ƙital) ɓangare ne na jihadi kuma ana ba da izininsa ne kawai wajen kariya daga zalunci da rashin adalci, da amincewar halastaccen mai iko, kuma da tsayayyun iyakoki a kan yadda ake yaƙi. Mutum ko ƙungiya ba su da haƙƙi a Musulunci su ayyana jihadi da kansu, kuma kai hari ga fararen hula ba jihadi ba ne ko kaɗan.
وَٱلَّذِينَ جَٰهَدُوا۟ فِينَا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنَا ۚ وَإِنَّ ٱللَّهَ لَمَعَ ٱلْمُحْسِنِينَ ﴿٦٩﴾
Kuma wadannan da suka yi ƙõƙari ga nẽman yardarMu, lalle Munã shiryar da su ga hanyõyinMu, kuma lalle Allah, tabbas, Yanã tãre da mãsu kyautatãwa (ga addĩninsu).
وَجَٰهِدُوا۟ فِى ٱللَّهِ حَقَّ جِهَادِهِۦ ۚ هُوَ ٱجْتَبَىٰكُمْ وَمَا جَعَلَ عَلَيْكُمْ فِى ٱلدِّينِ مِنْ حَرَجٍۢ ۚ مِّلَّةَ أَبِيكُمْ إِبْرَٰهِيمَ ۚ هُوَ سَمَّىٰكُمُ ٱلْمُسْلِمِينَ مِن قَبْلُ وَفِى هَٰذَا لِيَكُونَ ٱلرَّسُولُ شَهِيدًا عَلَيْكُمْ وَتَكُونُوا۟ شُهَدَآءَ عَلَى ٱلنَّاسِ ۚ فَأَقِيمُوا۟ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتُوا۟ ٱلزَّكَوٰةَ وَٱعْتَصِمُوا۟ بِٱللَّهِ هُوَ مَوْلَىٰكُمْ ۖ فَنِعْمَ ٱلْمَوْلَىٰ وَنِعْمَ ٱلنَّصِيرُ ﴿٧٨﴾
Kuma ku yi jihãdi a cikin (al'amarin) Allah, hakkin JihãdinSa. shĩ ne Ya zãɓe ku alhãli kuwa bai sanya wani ƙunci ba a kanku a cikin addĩni. Bisa ƙudurcẽwar ubanku Ibrãhĩm, shĩ ne ya yi muku sũna Musulmi daga gabãnin haka. Kuma a cikin wannan (Littãfi ya yi muku sũna Musulmi), dõmin Manzo ya kasance mai shaida a kanku, kũ kuma ku kasancemãsu shaida a kan mutãne. Sabõda haka ku tsayar da salla kuma ku bãyar da zakka kuma ku amince da Allah, Shi ne Majiɓincinku. Sãbõda haka mãdalla da Shi Ya zama Majiɓinci, mãdalla da Shi ya zama Mai taimako.
وَقَٰتِلُوا۟ فِى سَبِيلِ ٱللَّهِ ٱلَّذِينَ يُقَٰتِلُونَكُمْ وَلَا تَعْتَدُوٓا۟ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُحِبُّ ٱلْمُعْتَدِينَ ﴿١٩٠﴾
Kuma ku yãƙi waɗanda suke yãƙinku, a cikin hanyar Allah, kuma kada ku yi tsõkana, lalle ne Allah bã Ya son mãsu tsõkana.
Hadisai da ruwayoyin da ke bayan wannan amsa. Buɗe lamba don karanta shi a sunnah.com.
Wannan amsa tana bin fahimtar Ahlus-Sunna ta gaba ɗaya kuma koyo ne na gaba ɗaya, ba fatawa ba. Inda Musulmi suka bambanta, amsar tana faɗa. Kana da tambaya ta kanka? Rubuta mana.
