Ilé ìkówèé Hadiisi
Àwọn ìwé
Hadiisi 36,064 nínú ìwé 9Gbogbo àwọn olùpele gbà áÀwọn olùpele yàtọ̀ síraAláìlera ní ìbámu pẹ̀lú gbogbo olùpeleA kò pele rẹ̀
Àwọn ìwé mẹ́fà ti Hadiisi, Muwaṭṭaʾ ti Mālik, àti Hadiisi Ogójì ti an-Nawawī àti Ogójì Qudsī, ní Lárúbáwá. Wá wọn, wo bí àwọn onímọ̀ tí a dárúkọ ṣe pele Hadiisi kọ̀ọ̀kan, kí o sì ṣí orísun rẹ̀.
Hadiisi òótọ́ àti aláìlera
A ń pele Hadiisi gẹ́gẹ́ bí ìgbẹ́kẹ̀lé ẹ̀wọ̀n àwọn olùròyìn wọn àti ọ̀rọ̀ wọn. Nínú ilé ìkówèé yìí, a fi ìpele kọ̀ọ̀kan hàn pẹ̀lú orúkọ onímọ̀ tó fún un, a sì pín Hadiisi sí àwùjọ gẹ́gẹ́ bí ohun tí àwọn olùpele gbà lé lórí.
Bí a ṣe ń pele Hadiisi · Hadiisi Òótọ́ · Hadiisi Aláìlera
Nípa ilé ìkówèé yìí
Hadiisi jẹ́ àwọn ìròyìn nípa ohun tí Anọ́bì ﷺ sọ, ṣe àti fọwọ́ sí. A kó wọn jọ sínú àwọn ìwé, àwọn tó gbajúmọ̀ jùlọ sì ni àwọn ìwé mẹ́fà: Ṣaḥīḥ al-Bukhārī, Ṣaḥīḥ Muslim, Sunan Abī Dāwūd, Jāmiʿ at-Tirmidhī, Sunan an-Nasāʾī àti Sunan Ibn Mājah.
Al-Bukhārī àti Muslim kó àwọn Hadiisi tí wọ́n dájọ́ pé ó dára nìkan jọ, àwùjọ Mùsùlùmí sì ti gba àkóónú àwọn ìwé méjì yìí. Àwọn ìwé Sunan mẹ́rin náà tún ní Hadiisi tó dára, àti àwọn kan tó jẹ́ aláìlera, àwọn onímọ̀ sì ti pele wọn ọ̀kọ̀ọ̀kan.
Ilé ìkówèé yìí fún ọ ní ọ̀rọ̀ Lárúbáwá gbogbo Hadiisi, àwọn ìpele àwọn onímọ̀ níbi tí ibi ìpamọ́ dátà bá ní wọn, àti ìwé àti nọ́ńbà ọ̀kọ̀ọ̀kan, pẹ̀lú ìsopọ̀ tí o lè daakọ kí o sì pín.
Ibi tí dátà ti wá
- Ọ̀rọ̀ Lárúbáwá àti àwọn ìpele wá láti ibi ìpamọ́ dátà Hadiisi ṣíṣí (Unlicense, ìpín gbogbo ènìyàn) ní github.com/fawazahmed0/hadith-api. Ọ̀rọ̀ Lárúbáwá àtijọ́ ti àwọn ìwé wọ̀nyí wà ní ìpín gbogbo ènìyàn.
- Àwọn ìpele náà jẹ́ ti àwọn onímọ̀ àti olóòtú òde òní tí a dárúkọ: Al-Albani, Zubair Ali Zai, Shuaib al-Arnaut, Ahmad Shakir, Bashar Awad Maarouf, Abu Ghuddah, Muhammad Fu'ad Abd al-Baqi, Muhammad Muhyi al-Din Abd al-Hamid àti Salim al-Hilali, ọ̀kọ̀ọ̀kan fún àwọn ìwé tí ibi ìpamọ́ dátà ní iṣẹ́ wọn.
- Àwọn ìtumọ̀ Gẹ̀ẹ́sì ti Hadiisi jẹ́ ti àwọn atúmọ̀ wọn àti àwọn olùtẹ̀wé, nítorí náà a kò daakọ wọn síbí. Orísun Hadiisi kọ̀ọ̀kan lórí ojú-òpó wẹ́ẹ̀bù yìí ń ṣí Hadiisi náà nínú ilé ìkówèé yìí, ní Lárúbáwá.
Ìpele jẹ́ ìdájọ́ onímọ̀ kan, àwọn onímọ̀ sì máa ń yàtọ̀ síra nígbà míràn. Nígbà tí wọ́n bá yàtọ̀, ilé ìkówèé yìí sọ bẹ́ẹ̀, ó sì fi ìpele kọ̀ọ̀kan hàn dípò yíyan ọ̀kan.
Àwọn àkọsílẹ̀ kan nínú ibi ìpamọ́ dátà kò ní ọ̀rọ̀ tàbí ìpele, àwọn díẹ̀ sì lè ní àṣìṣe. Fún ọ̀ràn pàtàkì, ṣàyẹ̀wò Hadiisi náà nínú àwọn àkójọ tí a tẹ̀ kí o sì béèrè lọ́wọ́ onímọ̀ tó kúnjú ìwọ̀n.
Èyí jẹ́ ìtọ́kasí fún ẹ̀kọ́. Kì í ṣe fatwa.
Àwọn ìbéèrè nípa ìpele Hadiisi
Kí ni ìyàtọ̀ láàrín ṣaḥīḥ, ḥasan àti ḍaʿīf?
Ṣaḥīḥ túmọ̀ sí òótọ́: ẹ̀wọ̀n rẹ̀ so pọ̀ nípasẹ̀ àwọn olùròyìn tó ṣeé gbẹ́kẹ̀lé tí wọ́n ní ìrántí tó lágbára, láìsí àbùkù tó fara sin. Ḥasan túmọ̀ sí dáradára: ó dà bí ṣaḥīḥ ṣùgbọ́n ìrántí olùròyìn kan fúyẹ́ díẹ̀. Ḍaʿīf túmọ̀ sí aláìlera: ó kùnà ọ̀kan nínú àwọn ìlànà wọ̀nyí.
Ṣé gbogbo Hadiisi inú Bukhārī àti Muslim jẹ́ òótọ́?
Àwọn onímọ̀ àwùjọ gba àkóónú Ṣaḥīḥ al-Bukhārī àti Ṣaḥīḥ Muslim bí èyí tó dára, yàtọ̀ sí àwọn ìròyìn díẹ̀ tí àwọn onímọ̀ kan jíròrò. Ìdí nìyí tí ilé ìkówèé yìí kò fi ṣe àtòjọ ìpele fún Hadiisi kọ̀ọ̀kan nínú àwọn ìwé méjì yìí.
Ṣé gbogbo Hadiisi inú àwọn ìwé Sunan jẹ́ aláìlera?
Rárá. Àwọn ìwé Sunan mẹ́rin ní ọ̀pọ̀ Hadiisi ṣaḥīḥ àti ḥasan àti àwọn aláìlera díẹ̀ pẹ̀lú. Ṣí ìwé kan kí o sì lo àlẹ̀mọ́ ìpele láti rí àwọn aláìlera.
Kí ló dé tí onímọ̀ méjì fi ń fúnni ní ìpele tó yàtọ̀?
Wọ́n lè dájọ́ olùròyìn kan lọ́nà tó yàtọ̀, rí àwọn ẹ̀wọ̀n míràn tó ń fún Hadiisi lókun, tàbí fi àwọn ìlànà tó yàtọ̀ lélẹ̀. Èyí jẹ́ ohun tó wọ́pọ̀, ilé ìkówèé yìí sì ń fi ìpele kọ̀ọ̀kan hàn pẹ̀lú orúkọ onímọ̀ náà.
Ṣé mo lè lo Hadiisi aláìlera?
Àwọn onímọ̀ yàtọ̀ síra. A kò gbọ́dọ̀ sọ Hadiisi tí a hùmọ̀ (mawḍūʿ) sí Anọ́bì ﷺ láéláé. Fún àwọn yòókù, àwọn onímọ̀ kan gbà láti tọ́ka sí Hadiisi aláìlera fún ìṣírí sí iṣẹ́ rere nìkan, pẹ̀lú àwọn ìlànà, àwọn mìíràn kò sì gbà á rárá. Béèrè lọ́wọ́ onímọ̀.